काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानसँग जारी युद्ध चाँडै अन्त्य हुने अपेक्षा व्यक्त गरेका छन्  । ऊर्जा मूल्यबारे पत्रकारहरूको प्रश्नको जवाफ दिँदै ट्रम्पले युद्ध ‘धेरै चाँडो’ अन्त्य हुने बताउँदै यो अवस्था ’धेरै लामो समयसम्म जान नसक्ने’ धारणा व्यक्त गरेका हुन् ।

यसैबिच, अमेरिका, इरान र ओमान स्ट्रेट अफ होर्मुज पुनःखोल्ने विषयमा अस्थायी सम्झौताको नजिक पुगेका छन् । विश्वको महत्त्वपूर्ण ऊर्जा मार्गमध्ये एक मानिने स्ट्रेट अफ होर्मुजमा तनाव कम गर्न सकिने अपेक्षासहित तीन देशबिच वार्ता अघि बढिरहेको छ । सम्झौता भएमा क्षेत्रीय तनाव कम हुनुका साथै विश्व बजारमा तेल आपूर्तिसम्बन्धी चिन्ता पनि केही घट्न सक्नेछ ।

तर युद्ध अन्त्य हुने संकेतसँगै होर्मुजसम्बन्धी वार्ता अघि बढे पनि अन्तर्राष्ट्रिय तेल बजारमा भने मूल्य बढेको छ । बिहीबार ब्रेन्ट कच्चा तेलको मूल्य ३.०४ डलर अर्थात् ३.८३ प्रतिशतले बढेर प्रतिब्यारेल ८२.४९ डलर पुगेको छ । अमेरिकी वेस्ट टेक्सास इन्टरमिडिएट (डब्ल्यूटीआई) कच्चा तेलको मूल्य पनि २.०७ डलर अर्थात् २.७५ प्रतिशतले बढेर ७७.२९ डलर पुगेको छ ।

यसबिच इरानको फार्स समाचार संस्थाका अनुसार इरानी संसद्को एक समितिले अमेरिकी, इजरायली तथा अन्य ’शत्रुतापूर्ण’ मुलुकका पानीजहाजलाई होर्मुज हुँदै आवतजावत गर्न रोक लगाउने प्रारम्भिक विधेयकमाथि छलफल गरिरहेको छ । प्रस्तावित प्रतिबन्ध उल्लङ्घन गर्ने जहाजलाई उसको कार्गो मूल्यको २० प्रतिशतसम्म जरिवाना गर्ने व्यवस्था राखिएको बताइएको छ ।‘

ट्रम्पले अमेरिकी सेनासँग गोलाबारुदको अभाव रहेको भन्ने दाबी पनि पुनः अस्वीकार गरेका छन् । अमेरिकासँग हतियारको ’असीमित आपूर्ति’ रहेको र देश ’धेरै राम्रो अवस्थामा’ रहेको उनको भनाइ छ । उनले अमेरिकासँग ठुलो मात्रामा गोलाबारुद रहेको दाबी गरेका छन् ।

यता, इरानी राष्ट्रपति मसुद पेजेस्कियनले अमेरिकाले इरानमाथि ’अधिकतम’ आर्थिक दबाब लागू गरिरहेको बताएका छन् । उनले अमेरिकी–इजरायली आक्रमणका कारण इरानले दैनिक करिब २३ करोड घनमिटर ग्यास गुमाइरहेको दाबी गरेका छन् ।

यसैबीच अर्काे एक प्रशंगमा अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले अमेरिकामा हतियार तथा गोलाबारुदको अभाव भइरहेको भन्ने रिपोर्टहरूलाई अस्वीकार गरेका छन । उनले सामाजिक सञ्जालमा एक पोस्ट गर्दै सूचना "लिक" गरेकोहरूलाई "लामो समयको जेल सजाय" दिने चेतावनी दिए।

"अमेरिकामा विशेषगरी केही निश्चित प्रकारका 'गोलाबारुद'हरू ठूलो मात्रामा उपलब्ध छन्," ट्रम्पले बिहीबार बिहान पोस्ट गरे । "यसबाहेक, ठूलो मात्रामा हतियार उत्पादन भइरहेको छ र आवश्यकता अनुसार अमेरिका ल्याइँदै छ।"

युद्ध छैटौँ महिनामा प्रवेश गर्दा र शान्ति सम्झौता अझै ओझेलमा परिरहँदा, ट्रम्प र पेन्टागनले सैन्य हतियारको अवस्थालाई लिएर बढ्दो प्रश्नहरूको सामना गरिरहेका छन्।

इरानले अमेरिकी हतियार आपूर्ति घट्दै गएको रिपोर्टको जवाफ दिँदै आफ्ना स्थानीय रूपमा निर्मित हतियारहरूले "कुनै पनि खतरा" को सामना गर्ने क्षमता प्रदान गरेको बताएको छ।

"प्रत्येक दिन, शत्रुको घट्दो क्षमताको सङ्केत अझ स्पष्ट हुँदै गएको छ," रक्षामन्त्री मजिद इब्न-ए-रजाले एक्समा पोस्ट गरे । "तर देशको रक्षा उद्योगको सहयोगमा हाम्रा सशस्त्र बलहरू कुनै पनि खतराको सामना गर्न पूर्ण रूपमा तयार छन्।"

उनले थप भने, "आयातित प्रणालीहरूमार्फत सुरक्षा र सैन्य श्रेष्ठता किन्न खोज्नेहरूले चाँडै नै बुझ्नेछन् कि इरानको स्वदेशी प्रविधि यस क्षेत्रको जुनसुकै प्रणालीभन्दा उत्कृष्ट छ।"